Eğitim Sitesi

Açıklamalı Türkçe Deyimler Sözlüğü, Örnek Cümlelerle

Örnek Cümlelerle Açıklamalı TDK Türkçe Deyimler Sözlüğü, Deyimlerin Anlamları

Deyimler Hakkında Bilgi:

Deyim Nedir? Özellikleri Nelerdir?

Deyimler ile ilgili bazı tanımlamalar;

- Genellikle gerçek anlamından az çok ayrı bir anlamı olan, ilgi çekici bir anlatımı bulunan, ifadeyi daha zengin kılan, iki veya daha fazla kelimeden meydana gelen, kalıplaşmış söz topluluklarına "deyim (tabir)" denir.

 

- Genellikle gerçek anlamından az çok ayrı, ilgi çekici bir anlam taşıyan kalıplaşmış söz öbeği, tabir. (TDK)

 

- İki veya daha fazla kelimeden meydana gelen, çoğunlukla kendi öz anlamının dışında yeni bir anlam veren yazıyı ya da konuşmayı daha da güzelleştiren söz bölümüne deyim denir. (Yusuf Ziya Bahadınlı)

 

- İfadeyi zenginleştirmek, kuvvetlendirmek, renklendirmek için oluşturulmuş, klişe hâline sokulmuş sözlere deyim denir. (Hilmi Soykut)

 

- Çekici bir anlatım kılığı taşıyan ve çoğunun gerçek anlamından ayrı bir anlamı bulunan, kalıplaşmış sözcük topluluklarına deyim denir.(Ömer Asım Aksoy)

 

Deyimlerin ortak özellikleri genel olarak şöyle listelenebilir;

 

Deyimler ve atasözlerinin benzer yönleri:

1. Kalıplaşmış sözlerdir, kelime dizilişleri değiştirilemez.

2. Her ikisinde de kelimelerde mecaz, istiare, kinaye vardır.

3. Ses, söz ve anlatım sanatlarından yararlanılmıştır.

4. Topluma mal olmuş sözlerdir.

5. Ustaca ve bilgece söylenmiş sözlerdir.

6. Sözdeki kelimelerin eş anlamlısını kelimenin yerine koymak olumlu bir sonuç vermez, sözü bozar.

7. Biçim yönünden birbirlerine benzerler.

8. Özlü sözlerdir.

 

Deyimler ve atasözlerinin farklı yönleri:

1. Deyimlerin amacı bir durumu ya da kavramı özel bir kalıp içinde ilgi çekici biçimde bildirmektir.

2. Deyimlerin mecazlı anlamı vardır.

3. Deyimlerin öyküsü, efsanesi kaynağı genellikle vardır.

4. Deyimleri anlatım kalıbı olarak görebiliriz.

5. Deyimlerde kesin hüküm, kural, yargı, öğüt, yol göstericilik yoktur. Bunun için genel kural oluşturmazlar.

Deyimler hakkında detaylı bilgi için devamını okuyun

Türkçe Atasözleri Sözlüğü İçin Buraya Tıklayın

Türkçe Deyimler Sözlüğüne Yeni Eklenen Deyimler:

Türkçe Deyimler Sözlüğünde Son Arama Kayıtları:

- Yabana kuvvet - tavırlar takınarak, - 1000 dereden su getirmeek - Ayaklarını kara sulara inmek - Gözüne hiçbirşey görünmemek - Elinden düşmek :-) - ağızı kulaklarına varmak - Güzü bir yerden ısırmak - ayağını kara su inmek - batağa saplsnmak - Zivadin çıkmak - kabına sığmıyordu - Bıkmak usanmak - Basireti bağlnmak - Kafasinin asfalyaları atmak - zorda kalmal - çan çevirmrk - avcunu yalamak. - ssen kulak samadım - Dibin yerine girmek - alttan girip üstten çıkmak - gafil anlanmak - Her yanı buz ksmejk - göz boymak - Koltuk cikarma - iş içten geçme - Kılık kırk - fazla üstüne gitmek - Ayranı kabartmak - Etekkeri zil çalmak

Deyimler sözlüğünde açıklamaları ve örnek cümlelerle 21318 deyim kayıtlıdır.