Eğitim Sitesi

Dosya Yükle

Makta Nedir? Makta Hakkında Kısaca Bilgi

Makta Terimi Hakkında Bilgiler

MaktaYazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) Terimi Olarak Makta:
Mikta veya kalem yastığı da denir. Bir karış uzunluğunda, kalınca bir parmak eninde ve yassıdır. Kalemi yonttuktan sonra üzerine koyarak ucunu çıtlatmak için, yani dikine keserek yazı yazacak bir hâle getirmek için kullanılmıştır. Kalemin oturduğu yuvaya hane-i kalem denir. Makta genellikle fildişinden yapılmıştır. Altın kakmalı olanları da vardır. Ama bunlarda da kalemin ucunun geleceği yere ufak ve konik bir fildişi parça yapıştırılmıştır.

Makta ustaları mülga Mevlevî tekkelerinden ve bazen Bektaşî'lerden çıkmıştır. Bu maktaların baş tarafında zarif bir Mevlevi sikkesi ve altında talik yazıyla «Ya Hazret-i Mevlânâ» yazısı vardır. Daha altta hendesî şekillerde çiçekler ve üstatların zarif ve girift imzaları görülür.

N. Rüştü Büngül'ün, Eski Eserler Ansiklopedisi'nde makta yapan üstatlar arasında Bursalı Fahrî, Edirneli Nakşî, Çevrî, Resmî, Fikrî, Rıza ve Eski Reşid adları geçmektedir.

 

MaktaEdebiyat Terimi Olarak Makta:
Gazel ya da kasidenin son beyti.

 

    Benzer Yazma Eser (Hat-Tezhip-Ebru-Cilt-Minyatür) Terimleri:

    box Sancak Mushafı: Sancak başlarına takılan küçük Mushaf'lara verilen ad. devam et

    box Mikta: Makta ile ilgili bilgilere bakınız. devam et

    box Ceylan Derisi (Ceylan Kâğıdı): Üzerine yazı yazılacak duruma getirilen ceylân derisi. Kâğıttan önce kullanılmıştır. Müze ve kütüphanelerde kûfî yazıyla ceylân derisi üzerine yazılmı devam et

    box Bozuk Tekne: Kitrenin hava şartlarından sulanması, ekşimesi veya iyi ezilmemiş boyalarla yapılan ebruların artıkları ile kitrenin kullanılmayacak kadar kirlenmesi devam et

    box Zencirek: Yazma kitapların sayfa kenarlarına ve levha yazılarının etrafına, iki çizgi arasında altın yaldızla yapılan zincirleme halkalar şeklindeki süsleme suy devam et

    box Tilmiz: Öğrenci, talebe, şâkird. devam et

    box Akardeon Ebrusu: Dalgalı ebru. devam et

    box Istampa Baskılı Cilt: Soğuk ıstampa, üzerine modelin kazındığı bir demir levha kızdırıldıktan sonra derinin üzerine bastırılır. Bu Istampa modeli meşin üzerine bir altın ya devam et