eğitim sitesi

Tezeneli (Mızraplı) Çalgılar : Kanun, ders ve çalışma notu

Tezeneli (Mızraplı) Çalgılar : Kanun

Tezeneli-Mizrapli-Calgilar--Kanun

- 24 veya 27 perdeli bir sazdır.
- Kanun çalmak için düz bir sandalyeye veya tabureye oturulur. İki ayak altına yaklaşık 15 cm lik bir yükseltici koyulur.
- Kanun yapımı ince bir işçilik, bol zaman ve emek gerektirmektedir. Bu kadar farklı malzemeyle ve farklı tekniklerin birarada kullanılmasıyla ortaya çıkarılan kanun, zarif ve hoş tınılı bir Türk sazıdır.

Kanun enstrümanında, bir tam ses 7,9,10 parçaya (komaya) bölünebilir. Böylece bütün dünya müzikleri kolaylıkla icra edilebilir.Kanun daha çok Ortadoğu ülkelerinde ve Türkiye'de kullanılan telli bir çalgıdır. Eski Mısırlılar'ın ve Sümerler'in çalgıları arasında kanunun atası sayılabilecek telli çalgılar vardı. Ünlü bilgin farabi'nin bu çalgılardan yola çıkarak kanunu geliştirdiği söylenmektedir.

Farabi'den sonra Araplar'ın geleneksel çalgı takımında seçkin bir yer tutan kanun, yine bir doğu çalgısı olan santurla ve batı çalgısı klavsenle akrabadır. dersimiz.com Çeşitli ülkelerde değişik boylarda kanun kullanılmasına karşın tel sayısı dışında, kanunların temel özellikleri değişmez.

Kanunun dik yamuk biçimindeki gövdesi ahşaptır. Dik kenara bitişik ve üzeri deri gerili bir bölüm vardır. Köprü de denen uzun eşiğin ayakları, bu gergin deri üzerine basar. Dik kenarlardaki deliklere bağlanan teller, eşik üzerinden geçirilerek eğik kenardaki burgulara sarılır. Böylece teller uzun kenar ile kısa kenar arasında birbirine paralel bir biçimde gerilmiş olur. Ve tellerin boyu buna göre uzun kenardan kısa kenara doğru azalır. Tellerin akordu, burguların özel bir anahtar yardımıyla sağa yada sola döndürülmesiyle yapılır. Tellerin çoğu üçer üçer, pes yöndeki bir kaçı ise ikişer ikişer bağlanır. Eskiden bağırsaktan yapılan teller, günümüzde naylondan yapılmaktadır.

Kanunda, aynı telin daha tiz ya da daha pes ses çıkarmasını sağlamak için başka hiç bir telli çalgıda bulunmayan bir mandal düzeneği vardır. Burgulardan hemen önceki dip eşiklere bitişik olarak sıralanan ve tellerin hemen altında bulunan küçük mandallardan her biri kaldırılıp indirilerek tellerin tiz ya da pes ses vermesi sağlanır. Tellerin çoğu için metalden yapılmış ortalama dokuz mandal yerleştirilir.Kanun oturarak yada bağdaş kurarak çalınır. Bunun için iki diz üzerine yatay olarak koyulur. Her iki elin işaret parmağına takılan metal yüzüklere sokulan iki mızrapla tellere dokunularak çalınır. Mandalı indirmek yada kaldırmak gerektiğinde, sağ el ile çalma işi sürdürülürken sol elle mandalın konumu değiştirilir. Mızraplar bağa, fildişi ya da boynuz gibi maddelerden yapılır. Kanun çalan sanatçıya kanuni denir.

Ekleyen :notbak.com    Okunma :4267

 

 

tags

    Benzer Ders Notları

ders notları Ünlü besteci Ludwig van Beethoven'ın Ölüm Nedeni 2312 kez okundu.

ders notları Orlande De Lassus Kimdir? 476 kez okundu.

ders notları Hangi Yöre Ne Oynar? 23949 kez okundu.

ders notları Vurmalı Çalgılar : Zil 3015 kez okundu.

ders notları Tuşlu Çalgılar : Piyano 3176 kez okundu.

ders notları 6.Sınıflar Müzik Dersi Ders Notları 18841 kez okundu.

nextİçerik Hakkında Yorum Yazın...

Yazan:    

Henüz Yorum Yazılmamış.
İlk Yorumu Siz Yazabilirsiniz

DERS VE ÇALIŞMA NOTLARI / KONU ÖZETLERİ ANASAYFA