eğitim sitesi

Müzik Terimleri Sözlüğü M-O Arası, ders ve çalışma notu

Müzik Terimleri Sözlüğü M-O Arası

M HARFİ
MACHAUT, Guillaume de(1300-1377):Ortaçağ sonlarının Avrupa`lı şair ve müzikçisi.Özellikle "Ars Nova" sanatının ilk bestecilerindendir.Johanns von Luxemburg, Johanns von der Nomandie ve Fransa Kralı 5.Charles`in saraylarında yaşamıştır. Machaut kilise müziği eserleri bırakmıştır.

MACKENZİE, Alexandre sir(1847-1935):Mac Faren`in okulundan İngiliz besteci.1888-1924 yılları arasında Royal Academy of Music`i ve uzun yıllar Flarmoni topluluğunu yönetmiştir.

MADRIGAL:Pastoral şekilde bir tür şiir şekli.

MAESTOSO (İtal.): Görkemli.
MAHLER, Gustav(1860-1911):Öğrenimini Viyana`da yapmış besteci.Ayrıca besteci ve orkestra şefi olarak Kassel,Prag, Leipzig,Budapeşte,Hamburg,Viyana (1897-1907 yılları arasında saray operası direktörü olarak) ve New York`ta (1909`dan sonra metropolitan operası şefi olarak)yaşamıştır.Mahler 9 senfoni"Das Lied von der Erde"adlı bir orkestra ve koro eseri ve birçok "Lied"ler yazmıştır.Viyana Flarmonik orkestrası şefliği yapmıştır.

MALAGUENA: Malaga kaynaklı, Endülüs'te yayılmış İspanyol halk dansı.

MANDOLİN:Tahtadan, lavta şekilli mızraplı çalgı.

MARAIS, Martin(1656-1728):Fransa doğumlu gamba virtuozu.Lully`den kompozisyon dersleri almıştır.1685`ten 1727 yılına kadar 14. Louis`in sarayında kalmıştır.Gamba için "piéce"ler ve trio sonatları bırakmıştır.

MARŞ:Eski asker şarkıları ve trampetlerinin ahenkli ölçülü müziğinden doğmuştur.Marşların hücum marşı,geçit marşı,bayram marşı gibi çeşitleri vardır.

MARX, Karl(1897-?):Munich`de doğmuştur.Aynı şehir müzik akademisinde öğrenim görmüş, 1924`te öğretmen olmuştur. Birçok kantatlar,koro eserleri, konçertolar bestelemiştir.

MAZAS, Jacques Féréol(1782-1849):Fransız keman virtuozu ve pedagogu.Baillot`un okulundandır.Bazı keman düetleri ve op.60 eserleri arasındadır.

MAZURKA:Polonyalıların bir tür ulusal dansı.

MEİSTERSİNGER (Alm.): 14. 15. ve 16. yy'larda Almanya'da birlikler ve loncalar kurmuş ozan ve şarkıcılara verilen ad.
MELODİ: Ritm öğesinden yararlanarak, bir biçim için art arda çizilmiş notalar.
MELODRAMA:Müzik eşliğinde oynanan dram.Tarihi eski yunanlılara kadar dayanır.

MELOGRAPH(melograf):Nota yazma makinesi.İlk defa 18.yy da M. von Creed ve J.F.Unger tarafından yapılmıştır.Tuşları piano gibi olup bütün sesleri yazabilir.1906`da Kromar, 1913`te Koppensteiner tarafından en iyi ve kullanışlı şekli yapılmıştır.

MENDELSSHON, Arnold(1855-1933):Genç romantik Alman müziğinin tanınmış kişiliklerinden biridir.Berlin`de Kiel ve Grell yanında öğrenim görmüş 1919`da Berlin Güzel Sanatlar Akademisi üyeliğine seçilmiştir.3 senfoni,oda müziği eserleri bırakmıştır.

MENDELSSHON-BARTHOLDY, Felix(1803-1847):Besteci ve orkestra şefi.Hamburg`ta doğmuş,ilk konserini dokuz yaşında iken vermiştir.On yaşında bestelediği psalm`ını Berlin`de Singakademi`de çaldırmıştır.İlk öğretmenleri Zelter ve H. Berger`dir.Shakespeare`in "Bir Yaz Gecesi Rüyası" adlı eserin müziğini yapmıştır.Eser 1826 yılında yazıldı.Tamamlandıktan bir yıl sonra ilk defa çalındı.İngiltere`de,piyanist ve orkestra şefi olarak konserler verdi ve özellikle kendi eserlerini idare etti.1834 `te Düsseldorf şehir müziği direktörü ve ertesi yıl Leipzig Gewandhaus konserleri şefi oldu.Burada Robert Schumann ve Félicién David ile1843 yılında Leipzig Konservatuarını kurdu.Sophie Jeanrenaud ile evlenmesinden kısa bir süre sonra Leipzig`te öldü.Mendelsshon,5 senfoni(en meşhurları "İskoç" ve "İtalya"adını taşıyanlardır), konser uvertürleri "Sakin Deniz ve Mesut Seyahat"," Fingal Mağarası", iki piano bir keman konçertosu, birçok piano ve org parçaları,oda müziği eserleri, "Paulus" ve "Eliah"adlı iki oratoryo,bir çok koro parçaları ve şarkılar bırakmıştır.

MENUETTO (İtal.): 17. yy'da ortaya çıkmış. Fransa kaynaklı, üç zamanlı saray dansı. Adı "küçük" anlamına gelen menu sözcüğünden türemiştir. Ufak adımlarla oynanması bu adı gerektirmiştir.müziği önce süitlerde yer almış, sonra sonat biçiminin bölümlerinden biri olmuş, yerini scherzo'ya bırakıncaya kadar kullanılmıştır. Rokoko zamanında toplantı ve balolarda oynanırdı.Menuet klasik müzikte de rol oynadı.Özelikle üç büyük Viyana klasiği Haydn, Mozart, beethoven ayrı menuet`ler yazdıkları gibi her tür eserlerinde özellikle senfonilerinde kullandılar.

MENUHIN, Yehudi(doğ.1916):Keman virtuozu.New York`ta doğdu.İlk konserini yedi yaşındayken San Fransisco`da vermiştir.Menuhin Avrupa`da uzun süre Adolphe Busch ve Georges Enesco yanında keman öğrenimini görmüştür.Genellikle resitallerini kızkardeşi piyanist Hepzibah eşliğinde vermiştir.

MESSE:Dua.

MESTO:Kederli bir tarzda.

METRONOM:Müzikte zaman ölçülerini bildiren alet.Ehram şeklinde tahta bir kutudur.Önünde bir rakkas saat makinası ile işler ve rakkasın üzerinde ağırlık kadranda yazılı hareketi bize ölçülü gidip gelmelerle bildirir.

MEYERBEER, Giacomo(1791-1865):Yahudi besteci.Berlin`de doğdu.19.yy da opera sanatına verdiği romantik,müzikli dramlarıyla tanınmıştır.

MEZZO:Yarı,yarım.

MEZZOFORTE:Yarı kuvvetli.

MİSSA (Fran.): Katolik kilisesi tören müziği. Başlıca bölümleri "Kyrie", "Gloria", "Sanctus" ve "Benedictus", "Agnus Dei". Her bir parçanın iç biçimini sözler düzenler. "Missa" büyük biçim olarak süiti andırır.

MODULATION:Bir müzik makamından diğerine geçiş(parça içinde tondan tonda atlamak, geçmek).

MOLTO:Çok.

MONTEVERDI, Claudio(1567-1643):İtalya`da Cremona şehrinde doğmuştur.İlk müzik derslerini İngegneri adlı bir sanatçıdan almış,1590`dan sonra Mantua sraayında besteci ve kemancı olarak kalmış,1602`den sonra aynı yerde orkestra şefi olmuştur.Mantua Dük`ü Vincenzo`nun ölümü üzerine burayı terketmiş,Venedik`e giderek ölünceye kadar Markus kilisesi şapelini idare etmiştir.1583-1590 yılları arasında yayımladığı Madrigalleri çok ve tek sesli olmak üzere iki çeşittir.Monteverdi özellikle opera sahasında büyük yenilikler yapmıştır.İlk operası Jacopo Peri`nin "Dafne"sinden 12 yıl sonra yazılmış olan "Orfeo" (1607)dur.1608`de ayrıca"Ariadne"adlı bir eser daha bestelemiştir.Orta yaşlarında yazdığı operalarından büyük bir kısmı kaybolmuştur.Venedik`te ölmüştür.

MONODRAM: Tek şarkıcı için opera.
MOTİF: Bir yapıtın kuruluşunun ana öğelerinden biri olarak kullanılan ve bir müzik fikrinin kaynağı olan parça. Eski müzik teorilerine göre en küçük melodi parçası.

MOZART, Wolfgang Amadeus(1756-1791):Avusturyalı besteci.(27 Aralık 1756`da Salzburg`ta doğmuş,5 Kasım 1791` de Viyana`da ölmüştür.Besteci ve kemancı Leopold Mozart`ın oğludur.6 yaşında keman ve piano çalan Mozart,daha o yaşta küçük egzersiz parçaları besteliyordu.1762 yılında babası ve ablası Naneri ile birlikte uzun bir konser seyahatine çıktılar. Münih ve Viyana`da ilgi gören küçük sanatçı ve ablası seyahatlerini Paris ve Londra`ya kadar uzattılar.Mozart Paris`te ilk ballibaşlı eserlerini dört keman ve piano sonatını yazdı.Küçük besteci daha sonra,ailesi ile birlikte 1768`de Viyana`ya döndü. Aynı yıl İmparator Joseph için ilk operası"La Finta Semplice"yi yazdı.Bundan sonra "Bastien ve Bastienne"adlı küçük operasını yazan sanatçı,yine Viyana`da bir iki dua korosunu idare etti.1769`da Salzburg`ta kilise orkestra şefi oldu.Aynı yıl babasıyla İtalya`ya gitti ve Roma`da papa tarafından altın madalya ile onurlandırıldı.Burada İtalyan müzikçi Padre Martini`nin de kısa bir süre öğrencisi oldu.1770`de ülkesine dönen genç besteci"İl Segno di Sicipione" ve Milano için "Lucia Sila"operalarını besteledi.1777 yılına kadar Salzburg`ta kalan Mozart aynı yıl Mannheim ve Paris`e gitti;fakat hiçbir başarı kazanamadı. Paris`te annesinin ölümü üzerine tekrar ülkesine döndü.1779`da saray organisti tayin edilen Mozart 1780-81`de ilk operası "İdomeneo"yu verdi.1781`de Salzburg`u bırakarak Viyana`ya geldi ve oraya yerleşti.Aynı yıl yazılan "Saraydan Kız Kaçırma" operası başarı kazandı.1782`de Constanze Weber ile evlendi.1782-85 yılları arasında yazdığı eserleri şunlardır:Haydn`a ithaf edilen altı tane yaylı kuarteti,bir çok piano konçertosu ve konser aryaları.1786`da "Figaro`nun Düğünü"operası büyük başarı kazandı.Ertesi yıl Prag için"Don Juan" operasını yazdı.1788`de birbiri arkasından son üç senfonisini;mi bemol majör,sol minör ve do majör "Jupiter"i verdi.İmparatorun emri üzerine "Cosi Fan Tutte" ve Schickaneder`in teksti üzerine "Sihirli Flüt" operasını yazdı.Aynı yılın Temmu`unda başladığı Requiem`ini bitiremedi.
 Mozart`ın ilk eserlerinden itibaren melodi ve armoni zenginliği göze çarpar.Bu sıralarda Schobert, Emmanuel Bach, Christian Bach ve Abel genç besteci üzerinde etkili olmuşlardır.Opera eserleri ise İtalyan "opera buffa(komik opera)" ve Fransız "opera comique"lerin izlerini taşır.Ciddi operalarında "İdomeneo" ve "Titus"ta olduğu gibi yaratıcılığı kendini gösterir. Ömrünün sonlarına doğru yazdığı "Don Juan" ve daha da öne çıkan "Sihirli Flüt" operaları Alman romantik operasının örnekleridirler.Senfonilerinde Haydn ve Christian Bach`ın,diğer çalgısal eserlerinde Avusturya Halk Dansları ve melodilerinin etkileri gözükür.Mozart kısa hayatına rağmen pek çok eser yazmıştır.Eserleri kısaca şunlardır:
 Operaları:"Apollo et Hyacinthus"(1767),"Bastien ve Bastienne"(1768),"La Finta Semplice"(1768), "Mitridate"(1770), "Ascanio in Alba"(1771), "İl Signo di Scipione"(1772), "Lucia Silla"(1772), "La Finta Giardiniera"(1775), "İl re Pastore"(1775), "Zaide"(1780), "İdomeneo"(1781),"Saraydan Kız Kaçırma"(1782), "Loca de Cairo" ve "La Suposo Delluso"(1783),"Tiyatro Müdürü"(1786), "Figaro`nun Düğünü"(1786), "Don Juan"(1787),"Cosi Fan Tutte"(1790), "Sihirli Flüt"(1791), "Titus"(1791).
 Bunlardan başka ses için 47 düet,kuartet,6 oratoryo ve kantat,kilise müziği için pek çok eseri vardır.Bunlar arasında 15 orkestra duası, "Requiem" motetler, himmler, 15 orkestra ve org sonatı başta gelir.Mozart`ın bunlardan başka 38 "lied",i ki terset ve 22 kann bırakmıştır.
 Orkestra eserleri:48 senfoni.En meşhurları:Re majör(1786),mi bemol majör,sol minör ve do majör "Jupiter"(1788), 33 divermenti ve serenad, 29 orkestra parçası, 41 dans.
 Konçertoları: 7 tane keman için,1 tane iki keman ve bir tane de keman ve viyola için"sinfonia konsertante", 1`er tane fagot, obua , klarnet için ve 1 tane flüt ve arpa için, 3 tane flüt, 5 tane korno için, 25 tane piano için konçerto, 1`er tane de iki ve üç piano için konçerto.
 Piano eserleri: 22 sonat ve fantazi, 15 varyasyon, 25 parça piano konçertoları için kadans, dört el için sonat,varyasyon ve füg.

 Oda müziği eserleri:45 piano ve keman için sonat ve varyasyon, 8 tane pianolu trio, 2 tane pianolu kuartet, 3 tane yaylı sazlar triosu, 28 tane yaylı kuarteti;iki flütle, bir obuayla, bir yaylı kentet ve klarnet kenteti.

N HARFİ
NOCTURNE:Gece parçası.Lirik şekilde piano parçalarının önemlilerinden biri.Piayno müziğinde sık rastlanan kompozisyon parçasıdır. İlk terim olarak durgun, düşünceli, ve duygulu piyano parçalarını anlatmak için John Field tarafından kullanılmıştır.Almanya`da önce Field tarafından yazılan nocturne`nün en önemli bestecisi pianonun lirik şairi Chopin`dir.

NONET: Dokuz çalgı için yapıt. Dokuz çalgıdan kurulmuş topluluk.
NOTA:Müzik yazısı.En eski nota yazısına yani,seslerin işaretlerle ifade edilmesine eski Yunan ve Roma medeniyetlerinde rastlanır.Bu zamanlarda sesleri şimdi bile tamamıyla okunmayan bir yolla,yazı harfleriyle işaretliyorlardır.Bizansın müzik yazısı aksanlarla idi.Bu tarz zamanımızda kullanılan notanın temelini oluşturur.Buna "neumen"denir.Melodideki seslerin yükselmesini iki eğri çizgiyle veya noktalı eğri çizgiyle ifade ediyorlardı.Bunların adları "acutus, gravis, secondicus"du. "Neumen"denilen bu yazının gelişimi birçok aşamalardan geçti.Bunların en önemlisi Guido Arezzo tarafından bulunan renkli çizgilerdir.Renklerin sarı veya kımızı olması anahtar görevi görüyor ve notalar çizgi aralıklarına yazılıyordu.Daha sonra Cermen ve Roma usulü "neumen" yazısı kullanıldı.Nihayet 12.yy ın dört köşeli "nota quadrata" en son şeklini aldı.Bunlar bugünkü notalara benzer kare şekilli işaretlerdi.14.yy da "Ars Nova-Yeni Sanat"devri bunları çoğalttı ve çaşitlendirdi.Nihayet 1600 yıllarında artık bugünkü şekil ortaya çıkmıştır
O HARFİ
OBUA:Nefesli çalgı.17.yy dan sonra kullanılmaya başlanan yeni bir müzik aletidir.Çift veya tek boru,bir dil ve 9 ile 14 arası ses düğmeleri vardır.Modern obua tahtadan,koni şeklinde karakteristik tatlı bir sese sahiptir.Barok zamanında en sevilen müzik aletlerinden biri olan obuanın iki çeşidi vardır:"Oboe d`amore-Aşk obuası" ve "Oboe da caccia-Av obuası".Bach bu iki çeşit alet için çeşitli eserler yazmıştır.Daha tiz sesli olan "Oboe da caccia"dan İngilizkornosu denilen müzik aleti doğmuştur.
OCKEGHEM, Johannes(~1430-95):Hollandalı besteci.Dufay`ın öğrencisidir.1453 yılından sonra Paris sarayında yaşamıştır.Devrinin sayılı bestecilerinden olup dini eserler ve süitler bırakmıştır.

OFFENBACH, Jacques(1819-1880):Besteci,Almanya`da Kolonya şehrinde doğdu.Fransa`da 3.Napoléon devrinin neşeli günlerinde "Vie Parisienne-Paris Hayatı"nı eserlerine başarıyla yansıtmış,operet ve "opéra bouffe"lar yazmıştır.Kendi kendini yetiştirmiştir.Paris`e 1833 yılında gelmiştir.O sırada "chansonette"ler yazmış ve ilk hafif operalarını oynatmıştır. 1855`te "Bouffes Parisienne"adlı tiyatrosunu açmıştır.Ayrıca kendi grubu ile bütün Avrupa`yı gezmiş, 1877`de Amerika`ya da gitmiştir.1858`de "Orphée aux Enfers-Orfe Cehennemde", 1864`te "La Belle Hélene-Güzel Hélene", 1866`da "Barbe Bleu- Mavi Sakal", "La Vie Parisienne-Paris Hayatı", 1867`de "La Grande Duchesse de Gerolstein"adlı operaları yazmıştır.En önmeli eseri ölümünden bir yıl sonra,yani 1881`de Paris`te temsil edilen "Les Contes d`Hoffmann-Hoffmann`dan Hikayeler" adlı operasıdır.Bu opera bütün eserleriyle tezat olarak romantik ve lirik bir hava taşır.

OKTAV (İng.) Sekiz sesli aralık.

OKTET (Fran.): Sekiz çalgılı topluluk. Sekiz çalgı yada sekiz üyeli topluluk için yazılmış yapıt.

ONİKİ NOTA MÜZİĞİ: Yarım ses aralıklı kromatik dizideki oniki notanın besteci tarafından bağımsızca seçilip sıralanışı ile ortaya çıkan diziye dayanan müzik.

 Oniki nota dizisi prensibini bir tonal düzen yerine, yeni bir düzen kurma amacıyla Avusturyalı besteci Arnold Schoenberg hazırlamıştır.

OPERA:Latince "Opus" kelimesinden gelen ve italyanca bir kelime olan "Opera"nın sözlük anlamı "eser, iş, hizmet"tir. Genel anlamda opera ise müzikal araçlarla (şarkı, orkestra) desteklenmiş sahne eseridir. Bu sanat kendinden şiir ve müziği, şarkı ve tiyatro sanatını, resim ve mimariyi toplamıştır. Şu halde opera R. Wagner`in de dediği gibi bir "Toplu sanat eseri"dir.
 Operanın eskiden beri birçok çeşitleri olduğunu görmekteyiz. Büyük ve ciddi operalar (Ital; Opera seria. Fran; Grand opera, Tragedie lyrique) asıl opera eserleridir. Bir de komik operalar vardır (Ital; Opera Buffa. Fran; Opera Comique). Bunlar müzikal birtakım ayrılıklar gösterirler ve en popüler, en az ciddi müziği içeren operete kadar inerler. Klasik opera tarzında yazılmış eski eserler birtakım müzikal ve teatral şekiller içerirler. Bunların başlıcaları; resitatif ve konuşmalı dialoglar, çalgısal uvertürler, aryalar, düetler (terset ve beraber şarkılar), korolar, çalgısal kısımlar (danslar, marşlar) olup genelde operalarda hepsi birden kullanılır. Opera sanatında metin (text) önemli bir rol oynar. Operanın ilk zamanlarda müzik şiire biı yardımcı görevi görmüştür. Montcverdi, Lully, Gluck operalarında bunun böyle olduğu kolayca görülür. Sonralan Venedik ve Napoli tarzı operalarla şiir müziğinin yardımcısı olmuş, bu durum Rosini ve Verdi ile tekrar ditilmiş ve Hindemith, Stravinski gibi bestecilerle bugüne kadar devam etmiştir. Sik ve müziğin, söz ve sazın anlaşmasının yetkin örneklerini Mozart`ın son operalarında bulmak ve Wagner`in "Musikdrama"ları ile en gelişkin şeklini aldığını görmek mümkündür.

 Operanın anavatanının italya olduğunu hemen kabul ederbiliriz. Rönesansın başlıca sanat merkezlerinden biri olan Floransa bu sanat türünün beşiğidir. Yapılan araştırmalardan, opera fikrinin bu şehirdeki bazı müzikçi şairlerin birleşerek eski Yunan trajedilerine benzer eserler yazmak istemelerinden doğduğu anlaşılmaktadır. Örnek olarak Yunan trajedisi alınınca eşlik müziğinin nasıl olacağı ve inşaat meselesi uzun tartışmalara yol açmış, Renuccini tarafından yazılan ve Peri tarafından 1594 yılında bestelenen "Daphne" adlı ilk opera sanat çevrelerinde büyük heyecan uyandırmıştı. Peri 1600 yılında "Oridik" adlı bir opera daha yazmıştır. Operada ilk gelişimi Monteverdi`de görürüz. 1607`de bestelediği "Orfeo" adlı operasıyla orkestrayı birinci plana almış ve sesleri zenginleştirmiştir. Gagliani, Rossi gibi ilk bestecilerle koro, resitatif ve olgun arya şekilleri meydana geldi. 1637`de Venedik`te ilk opera binasının açılmasıyla sanatın merkezi Floransa`dan bu şehre geldi. Koro ikinci plana atıldı. Arioso, kanzone,  gibi yeni yeni söyleme şekilleri eklendi, resitatif gelişti. Başlıca Cesti, Ziani, Draghi, Pallavicino, Vivaldi, Lottigibi sanatçılarla Venedik tarzı opera meydana geldi.

 italyan operası kısa zamanda bütün Avrupa`ya yayıldı. Almanya`da 1627`de ilk defa H. Schütz "Daphne" adlı Floransa tarzı bir opera yazdı. Müzikli sahne eserleri Almanya`nın çeşitli şehirlerinde özellikle Viyana, Münih, Dresden, Hamburg, Hanover, Leipzig tiyatrolarında yer buldu. Buna karşın oynanan eserler italyanca eserlerdi. Milli Alman operası 1644`te Stadens tarafından yazılan ve ilk Almanca opera olan "Seelewg" adlı eserle başlar. Hamburg Alman operasının ilk belli başlı merkezidir. Ştrung, Kusser, Keiser gibi besteciler bunun ilk temsilcileri oldular, ingiltere`de ise Purcell tam italyan tarzında birkaç opera bıraktı. Fransa`da ise opera zevki 1645 yıllarından sonra memlekete gelen italyan opera gruplarının etkisiyle uyandı. 1671`de ilk opera binası "Academie royal de musique"te Cambert adlı bestecinin "Pomane" adluı operasıyla açıldı. Fransız operasının o zamanki büyük yaratıcısı aslen italyan olan J. B. Lully idi. Klasik trajedi eserleri özellikle Comeille, Racine`in trajedileri bestelendi, saray balesi ve çeşitli danslar operanın garnitürü şeklinde kullanıldılar. Lully`nin en büyük eseri 1674`te yazdığı "Alceste"tir. Lully stilini Rameau özellikle 1733`te yazılmış "Hyppolyte et Aricie" adlı operasıyla devam ettirdi.
 Onyedinci Yüzyılın sonlarına doğru Napoli italyan operasının merkezi olmaya başladı. Napoli okulu Provenzale tarafından kuruldu ve A. Scarlatti tarafından devam ettirildi. Zengin melodik şarkılar (Bel Canto), güzel ve uzun aryalar (Sekko rezitativo) yani kuru refakatsiz resitatif bu okulun özelliklerindendir. Scarlatti`den sonra Leo, Durante, Feo ile Haendelin de etkisinde kaldığı bu okulla beraber müzik, şiir ve söze hakimiyetini ilan etmiş oldu. Daha sonraları Zeno ve Metastasio gibi metin şairlerinin yazdıkları trajedileri besteleyen Bonancini, Porpora, Piccini opera sanatına romantizmin operadaki temsilcileri oldular. Singspiel yine Almanya`da Lotzing, Kreutzer, Flotow ve Nicolai ile olgunlaşarak devam etti.
 Opera Wagner ile etkin bir şekil aldı. Senfonik - tematik şeklinde büyük ve güzel örneklerini Wâgner`de görmekteyiz. İlk yenilik "Leitmotiv"dir. Opera eserlerinde sık sık kullanılan bu motiv eserde temel fikri açıklayan herhangi bir olayı dinleyiciye hatırlatır. Wagner`in operalarında bütün sanatlar birleşmiştir ve hepsi büyük bir öneme sahiptir. Müzik, dekor, şiir, ışık, mimari birleştirilmiş opera "Toplu sanat eseri" haline getirilmiştir. Wagner dev eserleriyle etkisini zamanımıza kadar devam ettirmiş, opera sanatında yaptığı devrimler yer yer geniş yerleşme sahalan bulmuştur. Almanya`da masal operalarıyla Humperdinck, Siegfried Wagner ve sonra Pfitzner Wagner`in devamı oldular. İtalya`da Wagner etkisi Verismo denilen bir ekol yarattı. Bunların en büyük temsilcileri Mascagni ve Leoncavallo`dur. "Lyrique - drama" şekli, Fransa`da Gounod, Thomas, Bizet, Delibes, Massenet, Charpantier ile güzel eserlerin doğmasına etki etti. Improssionist (İntibacı) okuldan Debussy hariç İtalyan melodik zenginliğim tam anlamıyla eserlerine yansıtmış olan Puccini bile bir Wagner devamı oldular.www.notbak.com

 Ondukuzuncu Yüzyılda yer yer uyanan ulusal müzik okulları yöresel güzelliklerle dolu karakteristik operaların doğmasına sebep oldular. Rus operası Glinka ile doğdu. Dargomişski, Mussorgski, Borodin, Rimski Korsakof la devam etti. Rubenştayn ve Çaykovski daha çok Fransız lirik dramı etkisinde eserler verdiler. Operada ulusal dans ve şarkılara en çok önem verilen eserlere Çekya`da, Dvorjak ve Smetana`da rastlıyoruz. Macaristan`da Dohnanyi, Bartok ulusal Macar operasının kurucuları oldular.
 Yirminci Yüzyıl opera müziği çeşitli sanat olaylarının etkisiyle karışık bir manzara sergiler. Schreker gibi bestecilerde Wagner ve improssionism etkileri birleşmiş, bazılarında caz ve romantizm birbirine karışmıştır. Krenek, Weill, Hindemith, Staravinski gibi başlıca Yirminci Yüzyıl bestecilerinin eserlerinde karışık etkiler birbirine girmiş, opera sanatı bazen bünye ve şekil bakımından değiştirilmiştir.

OPERET:"Singspiel"denilen müzikli komik konulu sahne eserlerinin olgun şekli.

OPUS (Lat.): "Yapıt" anlamında kullanılır. Bazı besteciler yapıtlarının bestelenmiş yada yayınlanmış sırasını belirtmek için Op. Kısaltmasını ve yapıtın sıra numarasını kullanırlar.
ORATORYO:Çeşitli konuları içeren düzenli eserlerin koro ve orkestra için bestelenmiş şekli.Oratoryoların konuları genelini dini eserler oluşturur.Eski müzik sanatının en önemli kollarından biridir.Operanın doğmasında önemli rol oynamış, sonraları yerini tamamıyla bu sanata bırakmıştır.Oratoryo solo parçaları koro ve orkestra ile orjinal bir etki yaratır.Eski oratoryonun ustası Handel`dir.Sonraları geçen yy başında Haydn`ın yazdığı "Yaradılış" ve "Mevsimler" oratoryoları bu türün şaheseri olmuşlardır.

ORFF, Carl(doğ.1895):Besteci Almanya`da Münih şehrinde doğdu.yeni Alman beste okulunun tanınmış sanatçılarından biridir.Münih müzik akademisinde öğrenim görmüş,ayrıca Kaminski`den kompozisyon dersleri almıştır.Halen "Bach Birliği"nin direktörü,aynı zamanda iyi bir orkestra şefidir.Kantatlar, "Carmina Burana"adlı bir oratoryo, orkestra eserleri ve "Der Mond-Ay"adlı bir opera bestelemiş ve ayrıca Monteverdi`nin eserleri üzerinde çalışmalarda bulunmuştur.

ORKESTRA:Aslen Yunanca terim olup,çeşitli çalgılardan oluşan gruplara verilen isimdir.Eski Yunan tiyatrosunda sahne (skene) ile seyircilerin oturduğu amfiteatr (koilon)arasında "orchesis" denilen bir yer bulunurdu.Burası trajedideki koroya eşlik edecek müzisyenlere aitti.Orkestra terimi "orchesis" kelimesinden gelmektedir.

 Orkestra tarihinin çok eski olduğuna şüphe yoktur.Fakat müzik tarihinin bu önemli bölümüne ait kaynaklar Ortaçağ sonlarına kadar pek zayıf olarak kalmıştır.Milattan çok önce yaşamış milletler bu konuda bazı kaynaklar bırakmışlarsa da bunlardan elde bulunanlar çok az ve sınırlıdırlar.Bu belgelerin en eskilerinden biri Asurlulara ait duvar kabartmasıdır.

Ekleyen :notbak.com    Okunma :3055

 

 

tags

    Benzer Ders Notları

ders notları Bilinen Şarkıların Notaları-2 3393 kez okundu.

ders notları Mehter'in Tarihi 4333 kez okundu.

ders notları Yaylı Çalgılar : Yaylı Tanbur 3024 kez okundu.

ders notları 8.Sınıflar Müzik Dersi Ders Notları 15633 kez okundu.

ders notları Tezeneli (Mızraplı) Çalgılar : Gitar 3144 kez okundu.

ders notları Klasik müzik anıları 2764 kez okundu.

nextİçerik Hakkında Yorum Yazın...

Yazan:    

Henüz Yorum Yazılmamış.
İlk Yorumu Siz Yazabilirsiniz

DERS VE ÇALIŞMA NOTLARI / KONU ÖZETLERİ ANASAYFA