Eğitim Sitesi

İlk Müslüman Türk Devletleri, İlk Müslüman Türk Devletlerinde Kültür ve Medeniyet, ders ve çalışma notu

İlk Müslüman Türk Devletleri, İlk Müslüman Türk Devletlerinde Kültür ve Medeniyet

1. Türklerin İslamiyeti Kabulleri

 Abbasiler zamanında Türk - Arap ilişkileri gelişti. Talas Savaşı'nda Çinlilere karşı birlikte savaşıldı. Abbasiler yönetim ve askerlik işlerinde Türklere görevler verdiler. Bu durum Türklerin İslamiyeti tanımalarını, bu dinin kendi inanç ve yaşayışlarına benzediğini görmelerini sağladı. Bunun sonunda topluca İslamiyeti kabul etmeye başladılar.

2. İlk Müslüman Türk Devletleri

a. Karahanlılar

 Halkı ve yöneticileri Müslüman olan ilk Türk devletidir. Türkistan dolaylarında Bilge Kül Kadır Han tarafından kurulmuştur. Başkenti Balasagun'dur. Yusuf Kadir Han zamanında en parlak dönemini yaşayan devlet onun ölümünden sonra ikiye ayrıldı. Zayıflayan devlet önce Selçuklulara bağlandı. Doğu Karahanlılar, Karahitaylar Batı Karahanlılar ise 1212'de Harzemşahlar tarafından yıkıldı.

b. Gazneliler

 Kuzey Hindistan, Afganistan ve İran'ın doğusunda Alp Tigin tarafından kuruldu (963). Başkent Gazne devletin adı oldu. Gazneliler Sultan Mahmut zamanında Hindistan'a seferler yaparak burada İslamiyetin yayılmasını sağladılar. Sultan Mesut'un Dandanakan Savaşı'nda (1040) Selçuklulara yenilmesi Gaznelileri zayıflattı. 1087'de yıkıldı. Yıkılışlarında çok uluslu bir devlet olmaları da etkili oldu.

c. Büyük Selçuklular

 Oğuzların Kınık boyundan, Selçuk Bey'in torunları Tuğrul ve Çağrı beyler 1040'da Dandanakan Savaşı'nda Gaznelileri yenerek bağımsızlıklarını elde ettiler. Tuğrul Bey zamanında İran, Irak, Türkistan ele geçirildi. Bağdat'ta yaşayan Abbasi halifesi koruma altına alındı. Anadolu'ya ilk Türk akınları başladı. Pasinler Savaşı kazanıldı. Alp Arslan zamanında kazanılan Malazgirt zaferi Anadolu'nun Türk yurdu olmasını sağladı. Melikşah zamanında en parlak zamanını yaşayan devlet onun ölümüyle parçalandı (1092). Sultan Sancar devleti yeniden toparladı.

 Ancak 1141'de Karahitaylarla yapılan Katvan Savaşı'nın kaybedilmesi, atabeylerin bağımsızlıklarını ilan etmesi, taht kavgaları Oğuzların isyan etmesi devletin yıkılmasına neden oldu.

d. Eyyubiler

 Mısırda Selahaddin Eyyubi tarafından kurulmuştur. Yöneticiler ve askerler Türk, halkı Arap'tır. Haçlılarla mücadele ederek İslam dünyasını korumuşlardır.

e. Memlûkler

 Eyyubi Devleti'nin yerinde kurulmuştur. Yöneticiler ve ordu Türk'tür. Haçlılar ve Moğollarla mücadele ederek Türk ve İslam dünyasını korumuşlardır. Yavuz'un Mısır Seferi sonunda Osmanlılarca yıkılmıştır.

3. İlk Müslüman Türk Devletlerinde Kültür ve Medeniyet

a. Devlet ve Ülke Yönetimi

 Müslüman Türk devletlerinde ülke, hükümdar ailesinin ortak malı sayılır ve hükümdar ailesi arasında paylaşılarak yönetilirdi. Hükümdarların Tanrı tarafından görevlendirildiğine inanılırdı. Ülke sorunları önemli devlet adamlarının katıldığı divanda görüşülürdü. Ülke eyaletlere ayrılırdı. Melikler atabey denilen hocalar gözetiminde eyaletlere yönetici olarak atanırdı. Adalet işlerine kadılar, askerlik işlerine subaşılar bakardı. Ordu, hazineden maaş alan Hassa askerleri ile ikta sistemi ile yetişen eyalet askerleri ve yardımcı kuvvetlerden oluşurdu. Topraklar devletin malı sayılır ve ikta sistemi ile yönetilirdi. Mülk ve vakıf topraklar da vardı.

b. Sosyal ve Ekonomik Hayat

 İlk Müslüman Türk devletlerinde şehirlerde yaşayan halk ticaret, zanaat ve esnaflık yapardı. Köylerde yaşayanlar tarım, göçebeler hayvancılıkla uğraşırdı. Şehir esnafı arasında dayanışmayı sağlayan loncalar vardı. Yöneticiler ticarete büyük önem vermişlerdir. Karahanlılar ve Selçuklular ticareti geliştirmek için kervansaraylar yaptırmışlardır.

c. Yazı Dil ve Edebiyat

 Karahanlılar Uygur alfabesini kullanmıştır. Türkçe resmi dil olmanın yanında bilim ve edebiyat dili olarak da kullanılmıştır. Bu durum Türkçe'nin gelişmesini ve yaygınlaşmasını sağlamıştır. Büyük Selçuklularda resmi dil, Farsça, bilim dili Arapça olduğundan Türkçe'nin ilerlemesi yavaşlamıştır.

d. Bilim, Sanat ve Mimari

 Yöneticiler bilim ve sanat adamlarını korumuş eğitim - öğretim için medreseler yaptırmışlardır. Semerkant ve Nizamiye Medreseleri dönemin en önemli eğitim - öğretim kurumlarıydı.

 Sanat alanında; resim ve heykel yasak olduğundan gelişmemiştir. Minyatür, hattatlık, oymacılık, kakmacılık, nakkaşlık gibi sanat dalları gelişmiştir.

 Mimari alanında ise büyük gelişmeler olmuştur. Birçok cami, medrese, kervansaray, türbe, kümbet, saray ve kale yapılmıştır.

Ekleyen :Editör 3    Okunma :167383

 

 

tags

    Benzer Ders Notları

ders notları Osmanlı'da Eğitim Kurumları 4854 kez okundu.

ders notları Olay-Olgu-Görüş-Kavram-Genelleme 2076 kez okundu.

ders notları Osmanlı Devleti'nde Yenilik (Islahat) Hareketleri 6372 kez okundu.

ders notları Osmanlı Devleti'nde Toprak Yönetimi 39533 kez okundu.

ders notları Türklerin Anayurdu 2398 kez okundu.

ders notları İletişim Kurmada Güzel ve Etkili Konuşmanın Önemi 46164 kez okundu.

nextİçerik Hakkında Yorum Yazın...

Yazan:    

next YAZILAN YORUMLAR (24 yorum yazılmış)

box mc kamil :süper vallaha bro

box Sananeee :Cok begendimmmmm

box mustafa :süperr

box aysel :projeme çok yardımcı oldu yani muhteşem

box Nursel :Çok yardımcı oldu teşekkür ederim

box Nursel :Proje ödevimde çok yardımcı oldu Dersimiz.com a tşk ederim

box bartu :projem için çok yardımcı oldu

box latsingo :çok teşşekkür ederim çünkü sozuden 100 aldım

box Umut :Çok açik net iimis

box Anomim :Guzel olmuş

box Arda Ay :Süper İnş. 100 alırım

box KAAN :TEŞSEKÜR EDERİM SÖZLÜDEN 100 ALDOM

box irem :Çok işime yaradı Teşekkürler

box ferhat :veery good türkçesi çok güzel

box almila :olmuş ama biraz daha bilgi olsa daha iyi olurdu diğer bilgileride verin lütfen

box ATAKAN :KISA VE NET :)

box irem :Yani fazladan olamamış

box irem :Süper ;)

box Neslihan :Muhyeşem

box tutku :daha varmı yoksa sadece birkaçimi

DERS VE ÇALIŞMA NOTLARI / KONU ÖZETLERİ ANASAYFA